Dołącz do czytelników
Brak wyników

Zdaniem psychologa

22 lutego 2019

NR 46 (Lipiec 2017)

Pierwsza pomoc w kryzysie
– studium przypadku

0 13

Opis sytuacji 

Pan Zbigniew Nowak, lat 44, mieszka ze swoją żoną Klaudią (39 lat) oraz dwoma synami (14 i 10 lat), w małym miasteczku w centrum Polski. Przez wiele lat prowadził z rodziną gospodarstwo przejęte po rodzicach, utrzymywał się z ogrodnictwa i dorywczych prac remontowych, które wykonywał dla osób mieszkających w okolicy. Pani Klaudia zajmuje się dziećmi i domem, pomaga mężowi w ogrodzie i sadzie, zajmuje się również drobnymi krawieckimi przeróbkami. W domu państwa Nowaków pewnej nocy wybuchł pożar, który doszczętnie strawił cały budynek wraz z częścią budynków gospodarczych. Chłopcy nocowali tego dnia u kuzynów, dorośli zdołali uciec z płonącego domu, uratowały się również wszystkie zwierzęta domowe. Wszystko wskazuje na to, że ogień wybuchł przypadkowo, z powodu wadliwej instalacji elektrycznej. Pracownik socjalny spotyka się z rodziną Nowaków dwa dni po wypadku. Pan Zbigniew z rodziną przebywa tymczasowo u swojej szwagierki, której warunki mieszkaniowe nie pozwalają jednak na goszczenie u siebie rodziny przez dłuższy czas. W dalszej części przedstawiono przykładowy plan pomocy rodzinie Nowaków, ze szczególnym uwzględnieniem pierwszego wsparcia.

Nawiązanie kontaktu i zdefiniowanie problemu

Podstawowym zadaniem w początkowej fazie pracy z osobą w kryzysie jest stworzenie warunków koniecznych do zbudowania atmosfery zaufania, zrozumienia i wsparcia. Warto, aby spotkanie z klientem odbyło się w miejscu, w którym rozmowa będzie dla klienta możliwie komfortowa i gdzie zapewnione będą warunki do dyskrecji, np. w osobnym pokoju mieszkania szwagierki czy gabinecie pracownika socjalnego. W rozmowie z panem Zbigniewem należy wystrzegać się oceniania klienta, podkreślania jego wcześniejszych ewentualnych zaniedbań czy krytykowania pomysłów na rozwiązanie sytuacji. W pierwszej rozmowie warto skupić się na wydarzeniach ostatnich dni i ustaleniu faktów poprzez delikatne zadawanie konkretnych pytań, np.:

  • Czy lekarz, który badał państwa zaraz po pożarze, dostrzegł coś niepokojącego?
  • Jak się pan dziś czuje w sensie zdrowotnym? Czy coś pana boli? Czy udało się panu przespać spokojnie noc?
  • Czy udało się państwu uratować z domu dokumenty lub jakieś przedmioty codziennego użytku?
  • Czy mają państwo jakieś oszczędności, z których możecie teraz skorzystać?
  • Czy synowie mieli ze sobą u kuzynów przybory szkolne i podręczniki, czy mają z czego się uczyć?
  • Czy może pan liczyć na pomoc bliskich w tej sytuacji? Jakiej pomocy mogą udzielić panu członkowie rodziny?

Już samo opowiadanie o traumie i porządkowanie faktów pomaga klientowi postawić pierwszy krok w kierunku odzyskiwania wpływu na swoje życie, a także łączy przeżycia emocjonalne z intelektualnym rozumieniem sytuacji, co pozwala na zintegrowanie trudnego doświadczenia i zmobilizowanie zasobów. Dlatego, jeśli pan Zbigniew będzie na to gotowy, warto pomóc mu uporządkować to, co się stało, poprzez pomoc w opowiedzeniu traumatycznego wydarzenia. Niektóre z pytań mogą być bardziej szczegółowe, np.: jak szybko przybyła do państwa pomoc?; jakie były pana pierwsze myśli po tym, jak udało się ugasić pożar?; jak udało się państwu uciec z płonącego domu? Przede wszystkim warto pozwolić klientowi mówić, czekając, stosując niewerbalne potwierdzenia, zadając pytania otwarte, np.: i co działo się potem?; tak…?; trudno to sobie wyobrazić…; i co pan wtedy zrobił…? itp. Zdarza się, że osoba w silnym kryzysie nie jest w stanie trzeźwo i logicznie myśleć, więc trudno jej na tego typu pytania odpowiadać – w takiej sytuacji należy skupić się na udzieleniu emocjonalnego wsparcia, a do rozmowy o faktach przejść później lub kolejnego dnia.

Podstawowym zadaniem w początkowej fazie pracy z osobą w kryzysie jest stworzenie warunków koniecznych do zbudowania atmosfery zaufania, zrozumienia i wsparcia.

 

Ważnym aspektem pierwszej rozmowy będzie właśnie przyjęcie wszystk...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Doradca w Pomocy Społecznej"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • pełen dostęp do archiwalnych numerów czasopisma w wersji elektronicznej
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy