Dołącz do czytelników
Brak wyników

Zdaniem psychologa

8 grudnia 2022

NR 97 (Grudzień 2022)

Wsparcie psychologiczne w zapobieganiu nawrotu choroby alkoholowej

0 169

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) wg ICD-10 określa chorobę alkoholową jako „zaburzenie psychiczne i behawioralne związane z używaniem substancji psychoaktywnej”. Centralnym objawem choroby jest wewnętrzny przymus spożycia alkoholu. Wszystko inne traci znaczenie.

Na syndrom uzależnienia składają się:

POLECAMY

  • zjawiska fizjologiczne,
  • zjawiska behawioralno-poznawcze.

Aby zdiagnozować chorobę alkoholową, należy stwierdzić minimum trzy symptomy spośród z niżej wymienionych:

  • silne pragnienie lub uczucie przymusu picia,
  • trudności w kontrolowaniu zachowania związanego ze spożyciem alkoholu w zakresie rozpoczęcia, zakończenia i poziomu zatrzymania,
  • fizjologiczne objawy abstynencyjne,
  • zmiana tolerancji na alkohol,
  • zaniedbywanie alternatywnych źródeł przyjemności, zainteresowań z powodu picia, zwiększenie czasu potrzebnego do zdobycia i zażycia alkoholu, jak również usunięcia skutków jego działania,
  • kontynuowanie picia pomimo wyraźnych dowodów szkodliwych następstw (utrata zdrowia fizycznego, stany depresyjne, spadek zdolności poznawczych).

Schemat 1. Hierarchia zaburzeń używania alkoholu według ICD-11, DSM-5, ICD-10, DSM-4 oraz odpowiadające im oddziaływania terapeutyczne

Postępowanie diagnostyczne w przypadku choroby alkoholowej

Choroba alkoholowa charakteryzuje się adaptacją mózgu do obecności dużej ilości alkoholu (tolerancja), uzależnieniem fizycznym, objawami abstynencyjnymi w czasie odstawienia alkoholu lub jego ograniczenia, patologicznymi zmianami organów oraz negatywnymi emocjami, a także społecznymi konsekwencjami związanymi z zaburzeniem relacji (rodzina, praca). Następuje utrata kontroli ilości i częstotliwości picia. Diagnozując chorobę alkoholową, wyróżnia się dwie strefy uszkodzeń:

  • fizyczne (fizjologia i klinika):
    • zespół abstynencyjny,
    • wzrost tolerancji na efekty alkoholu,
    • epizody alkoholowych zaburzeń pamięci,
    • zmiany organiczne narządów;
  • psychiczne (psychologiczne i zjawiska behawioralne w zachowaniu pacjenta):
    • zmiany charakterologiczne,
    • rozpad życia rodzinnego,
    • utrata pracy,
    • kolizja z prawem.

Choroba alkoholowa nie ujawnia się nagle, występują różne stopnie nasilenia.

Fazy choroby alkoholowej:

Faza wstępna. Może trwać kilka lat i nie budzić niepokoju u pacjenta oraz jego otoczenia. Objawem w tej fazie jest to, że pacjent dostrzega szczególną atrakcyjność w piciu alkoholu, widzi działanie odprężające, sięga po substancję jako tzw. lekarstwo na poprawę nastroju (poprawa humoru, łagodzenie złości, przygnębienia). Najczęściej picie w samotności, szukanie okazji i pretekstu, aby się napić.

 

Ważne

To pierwszy mechanizm obronny, który powstaje u osoby uzależnionej, nazywany mechanizmem nałogowego regulowania uczuć.

 

Na tym etapie pacjent bez tzw. wspomagania nie jest w stanie zmniejszyć u siebie napięcia, w związku z tym zwiększa się tolerancja na alkohol, a co za tym idzie – ilość i częstotliwość picia również się z...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów



Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Doradca w Pomocy Społecznej"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Pełen dostęp do archiwalnych numerów czasopisma w wersji elektronicznej
  • ...i wiele więcej!

Przypisy