Dołącz do czytelników
Brak wyników

Zdaniem psychologa

30 kwietnia 2020

NR 73 (Kwiecień 2020)

Specyfika diagnozy zaburzeń lękowych u dzieci

0 713

Lęk u dzieci może przybierać różne oblicza, a także mieć rozmaite źródła. Skuteczna, specjalistyczna pomoc dziecku wymaga więc w pierwszej kolejności trafnej diagnozy.

Zaburzenia lękowe rozwijające się w dzieciństwie nie zawsze rzucają się w oczy – zdarza się, że ich objawy pozostają niezauważone dla otoczenia lub błędnie interpretowane. Może to wynikać ze stereotypów (dziecko jest „grzeczne”, „ciche”, „posłuszne” – a więc nie ma z nim problemu), braku wiedzy, niedostatecznej uwagi poświęcanej dziecku lub lęku opiekunów przed konfrontacją z myślą, że dziecko może przeżywać trudności. Niezależnie od tych powodów należy opiekunów motywować i wspierać, aby dla dobra dziecka podjęli jak najlepszą współpracę ze specjalistami.
Warto jednak pamiętać, że również dla specjalistów diagnoza zaburzeń lękowych u dzieci bywa wyzwaniem – rzadko bowiem trafiamy na przypadki „podręcznikowe”, częściej za to musimy zwrócić uwagę na diagnozę różnicową.

POLECAMY

Zaburzenia lękowe u dzieci

Ze względu na to, że zaburzenia lękowe u dzieci mają – z uwagi na specyfikę etapu ich rozwoju – do pewnego stopnia odmienny obraz i implikacje niż w przypadku osób dorosłych, są one w większości klasyfikowane odrębnie. W diagnozie możemy się posłużyć klasyfikacją ICD-10. Ponadto, przy diagnozowaniu dzieci w wieku 0–3 możemy sięgnąć po przystosowaną dla nich klasyfikację DC:0-3R.
Zwłaszcza diagnoza zaburzeń lękowych w niemowlęctwie i wczesnym dzieciństwie wiąże się z szeregiem wyzwań (R.N. Emde i in., 2007):

  • różnicowaniem między strachem i lękiem rozwojowym a takim, który jest symptomem zaburzeń,
  • różnicowaniem między zaburzeniem lękowym a cechami lękliwego temperamentu, który może wiązać się z reakcją lęku, wycofania i zahamowania w reakcji na nowe sytuacje, osoby i obiekty, ale jednocześnie nie prowadzić do rozwijania się zaburzeń lękowych,
  • trudnościami w ocenie lęku u niemowląt i małych dzieci ze względu na ich ograniczone zdolności poznawcze i werbalne.

Należy tu zauważyć, że w DC:0-3R odnajdujemy zalecenie, by u dzieci do 2. r.ż., u których obserwuje się objawy lęku zaburzające funkcjonowanie, diagnozować zaburzenia lękowe, posługując się jedynie kategorią „zaburzenie lękowe nieokreślone” (225) – ze względu na niespecyficzność obserwowanych objawów. Ta sama klasyfikacja podkreśla, że aby można było zdiagnozować zaburzenie lękowe u małego dziecka, konieczne jest spełnienie wszystkich poniższych warunków, w myśl których obawa lub lęk:

  • wywołuje u dziecka zaniepokojenie lub napię...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów



Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Doradca w Pomocy Społecznej"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Pełen dostęp do archiwalnych numerów czasopisma w wersji elektronicznej
  • ...i wiele więcej!

Przypisy