Dołącz do czytelników
Brak wyników

Prawo pod lupą

13 września 2019

NR 67 (Wrzesień 2019)

Projektowane zmiany w Kodeksie postępowania cywilnego w zakresie izolowania osoby dotkniętej przemocą od sprawcy przemocy

0 26

Na wniosek Ministerstwa Sprawiedliwości toczą się obecnie prace nad projektem ustawy o zmianie ustawy Kodeksu postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw. Szczegółowy przebieg prac można obserwować na www.legislacja.gov.pl (numer w wykazie UD 536). Jest to istotna dla ochrony ofiar przemocy nowelizacja, która wymaga wnikliwszego omówienia.

Zasadniczym celem projektowanej nowelizacji ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1460) jest wprowadzenie do porządku prawnego kompleksowych rozwiązań dotyczących szybkiego izolowania osoby dotkniętej przemocą od osoby stosującej przemoc, w sytuacjach gdy stwarza ona zagrożenie dla życia lub zdrowia domowników. 
Realizacji tego celu mają służyć, przewidziane projektowaną nowelizacją, efektywne instrumenty ochrony prawnej osoby doznającej przemocy. Równie ważne w ocenie projektodawcy jest zapewnienie skutecznych oddziaływań interwencyjnych wobec osoby stosującej przemoc w rodzinie oraz zwiększenie świadomości społecznej na temat przyczyn i skutków przemocy w rodzinie. 
W obowiązującym porządku prawnym postępowanie o zobowiązanie osoby stosującej przemoc w rodzinie do opuszczenia mieszkania odbywa się w trybie nieprocesowym na podstawie przepisów ogólnych. Nie sprzyja to natychmiastowemu zapewnieniu bezpieczeństwa osobie dotkniętej przemocą, dla której najbardziej istotne jest wówczas sprawne odseparowanie jej od osoby stosującej przemoc. W praktyce to osoba, której życie i zdrowie jest zagrożone na skutek stosowania wobec niej przemocy, zmuszona jest do opuszczenia mieszkania. 
 

Ważne

Projektowana nowelizacja zakłada wprowadzenie w Kodeksie postępowania cywilnego odrębnego postępowania w sprawach o zobowiązanie osoby stosującej przemoc do opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia oraz zakazanie zbliżania się do mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia. Projekt przewiduje w tych sprawach określone uproszczenia, w tym: dokonywanie doręczeń pism przez sąd za pośrednictwem Policji, określenie terminów do wydania orzeczenia przez sąd, udzielanie zabezpieczenia, natychmiastową wykonalność postanowienia wydanego w sprawie. 


Ułatwieniem dla wnioskodawcy, związanym z szybkim dostępem do sądu, ma być także ustawowe zwolnienie go od kosztów sądowych.

Co nowego?

Nowym instrumentem mającym służyć skuteczniejszej ochronie osoby dotkniętej przemocą, jest nadanie Policji uprawnienia do wydania nakazu natychmiastowego opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia lub zakazu zbliżania się do mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia, które poddane jest kontroli sądu. 
Projektowana nowelizacja wprowadzi do Kodeksu postępowania cywilnego osobny rozdział, dotyczący rozpoznawania spraw o zobowiązane osoby stosującej przemoc w rodzinie do opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia oraz zakazanie zbliżania się do mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia. Z uwagi na szczególny charakter tych spraw, pożądany jest w ocenie projektodawcy udział prokuratora w postępowaniu przed sądem. Dlatego też planowane jest wprowadzenie przepisu, który nakładać będzie na sąd obowiązek doręczenia prokuratorowi odpisu wniosku oraz zawiadomienia go o terminach rozprawy (projektowany art. 5676 § 2 k.p.c.). Dzięki temu w założeniu projektodawcy – prokurator, działając w interesie publicznym, będzie mógł w trakcie postępowania składać niezbędne wnioski, a – o ile zajdzie taka konieczność – na podstawie uzyskanych w toku rozprawy informacji, podejmować inne działania, np. o charakterze karnoprawnym.

Narzędzia służące izolacji 

W ocenie projektodawcy, kiedy dochodzi do przemocy w rodzinie o charakterze zagrażającym życiu lub zdrowiu domowników, zasadniczo zachodzi potrzeba natychmiastowego odizolowania osoby stosującej przemoc  od osoby dotkniętej przemocą. Stąd też, aby projektowane rozwiązania mogły skutecznie spełniać swoj...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "Doradca w Pomocy Społecznej"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • pełen dostęp do archiwalnych numerów czasopisma w wersji elektronicznej
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy